|
Dat vaatdoekje op het aanrecht dient vaak ook even snel als doekje voor de toet van de kleine. Zijn we ons bewust van de hoeveelheid bacterieën die zich in zo'n doekje schuil houden? Wassen de kinderen hun handen na het aaien van de hond of poes of na een dagje kinderboerderij?! Of schuiven ze zo aan tafel.
Vandaag de dag wassen we koud in de machine, want tja, het pak met poeder geeft dat immers aan, maar wat doen we in tijden van steenpuisten of krentenbaard?
Artikel in lees verder
We weten niet meer wat hygiëne isdoor Chiel Evers
Wie wast er nog zijn handen voor het eten?
Wie weet nog hoe je een steenpuist of krentenbaard moet beteugelen? Wie beseft de zegeningen van de kookwas? En wie houdt zijn hand nog voor de mond bij het hoesten? Het is droevig gesteld met de basiskennis over hygiëne.
Een beetje weemoedig denkt Anne-Marie van Elsacker terug aan de huishoudschool. Daar leerden aanstaande huisvrouwen het nodige over hygiëne in huis. Mét de huishoudschool lijkt die kennis uit de samenleving te zijn verdwenen. Het basisonderwijs zal de lacune moeten opvullen, vindt Margriet Lingsma. En snel ook. Van Elsacker en Lingsma weten alles over de gevaren van bacteriële infecties. De eerste is arts-microbioloog bij het Laboratorium voor de Volksgezondheid in Friesland, de tweede is ziekenhuishygiënist. Ze schrikken vaak van wat ze in het dagelijks leven om zich heen zien.
Men hoest en proest maar vrijelijk zijn neus- en keelslijm in het rond. Vroeger, weet Van Elsacker nog goed, leerde je hoe het hoorde: hoofd afwenden, zakdoek voor de mond en neus, en bescheiden niezen of hoesten. Dan de zakdoek weggooien (papier) of in de was en ten slotte de handen wassen. Maar nu? ,,De boel wordt gewoon de lucht in gekatapulteerd. Vaak met zoveel kracht, dat het rechtstreeks bij een ander de longen in gaat.’’
Behoedzaam
De wereld is vol van bacteriën, zegt Lingsma. Daar moeten we behoedzaam doorheen manoeuvreren. Want deze kleine en onzichtbare ’commensalen’ kunnen grote gevolgen hebben. Van hardnekkige huidinfecties tot nierfalen of reuma.
Neem nu steenpuist of krentenbaard. Allebei besmettelijke huidinfecties die voorzichtigheid en voorzorg vergen om verbreiding te voorkomen. Lingsma: ,,Maar veel mensen weten niet dat je er niet aan moet krabben, dat je na het aanraken en verzorgen heel goed je handen moet wassen, dat je vooral elkaars handdoek niet moet gebruiken en dat je het wasgoed op ten minste 60 graden moet wassen. Bij lagere temperaturen overleven de bacteriën.’’
De moderne, milieubewuste wasmethoden (weinig zeep, erg lage temperatuur) zijn onvoldoende om infectie te beteugelen. Maar de meeste mensen weten het niet. De moderne burger is op het gebied van de hygiëne zorgwekkend zorgeloos geworden. Deels komt dat door het onderwijs. Deels ook door de toegenomen medicatie. Van Elsacker: ,,Allerlei ziekten van vroeger hebben we weggevaccineerd. Niemand krijgt meer mazelen of bof. En bij een stevige infectie schrijft de huisarts antibiotica voor.’’
We zouden met veel minder antibiotica toekunnen als we de basisprincipes van de hygiëne maar zouden toepassen. Dus: hand voor de mond bij het hoesten, niet aan jeukplekjes krabben maar er een desinfecterend zalfje op smeren zolang ze nog klein zijn, geen gezamenlijk gebruik van handdoeken en heet wassen bij infectieproblemen.
Rillingen
Pas ook op met het aanrechtdoekje. Lingsma: ,,De meeste mensen weten wel dat het een bron van bacteriën is, maar toch zie je het nog vaak vochtig en op een prop naast de gootsteen liggen. Soms pakt een ouder het op om een kind even de toet af te vegen.’’ Rillingen lopen Lingsma over de rug als ze zo iets ziet.
Dat overkomt Van Elsacker als ze merkt hoe sommige mensen met dieren omgaan. Allerlei huis- en kinderboerderijdieren kunnen gemakkelijk diarree of huidschimmel overdragen. ,,Mensen zijn zich er niet van bewust dat ze van een raar plekje op de huid van de hond heel gemakkelijk zelf een besmetting kunnen krijgen.’’
Handen wassen dus maar weer, na het aaien van hond of poes. De eigen hand is immers de weg waarlangs de meeste bacteriën het lichaam binnenkomen. Van de hand komen ze in de neus of mond, of op een huidwondje. En dan maar woekeren. Kunnen we het handen schudden - volgens oud-minister Rita Verdonk een essentieel volksgebruik - niet beter taboe verklaren?
Huidflora
,,Ach, je moet natuurlijk wel normaal kunnen leven’’, zeggen de hygiëne-experts. En ze hebben een troostrijke gedachte: iedereen heeft zijn eigen karakteristieke huidflora en beschikt over een zekere kolonisatieresistentie. Een mooi woord, dat inhoudt dat de meeste lichaamsvreemde bacteriën een handdruk niet lang overleven. ,,Maar’’, zegt Van Elsacker, ,,je kunt na een receptie toch maar beter even goed je handen wassen.’’
Bron: Nederlands Dagblad
|